ÇİKOLATA KİSTİ VE ADET

Çikolata kisti hastalığı, endometrium olarak bilinen rahmin iç tabakasında bulunan hücrelerin pelvis’e (leğen kemiği; rahim, yumurtalık, barsak ve mesanenin bulunduğu alan) yerleşmesi sonucu oluşan sıklıkla kronik bir hastalıktır. Dökülen hücreler karın boşluğunun herhangi bir noktasına yerleşip, adet döngüsünü taklit ederek ağrılı kanamalara neden olurlar. Endometrium hücreleri yumurtalıkların içerisine de yerleşebilir. Bu durumda yumurtalıkta, içinde çikolata kıvamında ve çikolata renginde sıvı içeren kistlere, çikolata kisti (endometriozis) adı verilmektedir. Çikolata kisti hastalığının sadece yumurtalıkları tutmadığı, diğer organ ve dokularıda tutabildiği unutulmamalıdır.

Adet Döneminde Görülen Şiddetli Ağrılarını Hafife Almayın! Altında Çikolata Kisti Olabilir

Bu sinsi hastalık çok gürültülü şikayetlere yol açabildiği gibi hiçbir belirti vermeden de ilerleyebiliyor ve rutin bir kontrolde, bazen yumurtalıkta çikolata kisti (endometriozis) şeklinde, bazen sadece bağırsağı döşeyen zarlar üzerinde veya rahmin arka tarafında bağırsakla arada ağrılı nodüler lezyon şeklinde tesadüfen karşımıza çıkabiliyor. Çikolata kistinin yol açtığı önemli sorunlardan biri çok tipik olarak çok şiddetli ağrılı adet görmedir. Endometriozisli kadınların önemli bir kısmı bu şiddetli adet görme nedeni ile menstruasyon sırasında evden dışarı çıkamazlar, okula veya işe gidemezler. Buna karşın pek çok kadın adet sırasındaki sancıları ‘çok normal, her kadın bunu çekiyor, arkadaşımda da aynısı var’ diyerek normal sanabilmektedir.  Fakat gerçekte yaşam kalitesini düşüren, yataktan çıkmaya engel olan bu şiddetli adet ağrıları çikolata kistinin bir işareti olabilir ve mutlaka akla gelmelidir.

Özellikle ülkemizde kadınlar şiddetli adet sancısından ağrılı cinsel ilişkiye dek bazı sorunlarında öncelikle internet ve yakın çevresinden, kulaktan duyma pek çok alternatif öneriden medet umabildiğinden, hekime başvurmakta geç kalabilmektedirler.

Sonuç olarak eğer bir kadın özellikle adet döneminde çok şiddetli sancı, ağrı çekiyor bazen buna şiddetli kanamalarda ekleniyorsa (şart değil) akla mutlaka çikolata kisti hastalığı gelmelidir.

ÇİKOLATA KİSTİ ADET DÜZENSİZLİĞİ YAPAR MI?

Çikolata kistinin bir diğer türü de Adenomiyozis adını verdiğimiz endometrium dokusunun rahimin kas tabakası içine doğru derinlere doğru yerleşmesi sonucu oluşan bir hastalıktır. Rahmin kas tabakasındaki bu hücreler aynı adet kanamasına benzer kanama özellikleri gösterebilir. Adenomiyozis bazen hiçbir şikayete neden olmazken, bazen de uzun ve şiddetli ağrılı adet kanamalarına sebep olabilmektedir. Ayrıca embriyonun (bebek) rahmin içine yerleşmesine engel olarak kısırlığada neden olabilir. Bunun dışında şiddetli adet sancıları, adet dışında kasık ağrıları, ilişkide ağrı ve adet dışı ara kanama durumunda da adenomiyozis akla gelmelidir.

Adenomiyozis tanısında muayenenin önemi büyüktür; normalden büyük ve ağrılı bir rahim adenomiyozisi akla getirmelidir. Tanıda vaginal ultrasonografi en önemli ve en sık kullanılan araçtır. Ultrasonografi ile benzer tanı duyarlılığına sahip bir başka görüntüleme metodu manyetik rezonans görüntüleme (MRI)’dir. Kesin tanısı dokunun incelenmesi ile konur. Fakat sıklıkla doku tanısına günümüzdeki yüksek rezolüsyonlu ultrasonoğrafi cihazları sayesinde gerek duymamaktayız.